GanNhan.comGắn Nhãn
Tem phụ và hàng nhập khẩu

Nhãn cho hàng mẫu, quà biếu và hàng tặng kèm nhập khẩu: khi nào cần tem phụ

Hàng mẫu chào hàng, quà biếu từ nước ngoài, hàng tặng kèm và hàng trưng bày hội chợ: khi nào nằm ngoài nghĩa vụ ghi nhãn, khi nào phải có tem phụ tiếng Việt.

Trade fair booth being set up in Hanoi, a man arranging imported jars and small sample bottles on a white shelf, viewed from the side, bright exhibition hall light

Điểm mấu chốt để biết hàng mẫu, quà biếu, hàng tặng kèm có cần nhãn phụ tiếng Việt hay không là hàng đó có được đưa ra lưu thông, tức là đến tay người tiêu dùng qua hoạt động kinh doanh, hay không. Nghị định 43/2017/NĐ-CP, được sửa đổi bởi Nghị định 111/2021/NĐ-CP, có liệt kê những nhóm hàng không thuộc phạm vi ghi nhãn; danh sách và điều kiện cụ thể phải đối chiếu trong văn bản gốc, không suy theo tên gọi.

Bài này không thay cho việc đọc điều khoản phạm vi điều chỉnh. Mục đích là giúp bạn nhìn ra những tình huống ranh giới hay gặp ở cơ sở nhỏ: mẫu nhận từ nhà cung cấp, quà đối tác gửi tặng, hàng tặng kèm cho khách mua, hàng trưng bày hội chợ, và lúc mà mỗi loại đó chuyển thành hàng phải có nhãn.

Câu hỏi đặt trước mọi tình huống: hàng có đi ra thị trường không

Nhãn hàng hoá tồn tại để người tiêu dùng nhận biết, lựa chọn và sử dụng hàng hoá đúng cách. Vì vậy nghĩa vụ ghi nhãn gắn với việc hàng hoá được đưa ra lưu thông. Hàng chỉ nằm trong phòng thí nghiệm của công ty, trên bàn của người mua hàng để đánh giá, hay trong tủ của người nhận quà để dùng, là những tình huống khác hẳn với hàng được bày bán.

Tuy vậy, "không bán" chưa chắc là "không lưu thông". Hàng tặng kèm cho khách mua sản phẩm khác vẫn đến tay người tiêu dùng thông qua hoạt động kinh doanh. Hàng mẫu phát thử tại siêu thị cũng vậy. Ở những tình huống này, người nhận cũng cần biết sản phẩm là gì, dùng thế nào, có cảnh báo gì, nên thông tin tiếng Việt vẫn rất cần dù không có giá bán.

Vì ranh giới này không phải lúc nào cũng rõ, cách làm an toàn là tự hỏi hai câu cho mỗi lô hàng: hàng có tới tay người tiêu dùng không, và người đó có cần thông tin trên nhãn để dùng an toàn không. Nếu cả hai câu đều có, hãy chuẩn bị nhãn phụ.

Các tình huống ranh giới hay gặp

Bảng dưới mô tả hướng xử lý thận trọng cho từng tình huống. Việc một tình huống cụ thể có thuộc diện miễn ghi nhãn hay không phải đối chiếu điều khoản phạm vi của nghị định và quy định chuyên ngành.

Tình huốngHàng đi tới đâuHướng xử lý thận trọng
Mẫu chào hàng từ nhà cung cấp nước ngoàiBộ phận mua hàng đánh giá, không bánLưu giấy tờ ghi rõ là hàng mẫu, không đưa ra bán
Mẫu thử phát cho khách tại cửa hàngNgười tiêu dùng dùng thửCó thông tin tiếng Việt về thành phần, cách dùng, cảnh báo
Quà đối tác nước ngoài gửi tặng công tyNhân viên dùng nội bộKhông bán lại; nếu phát cho nhiều người dùng, kèm hướng dẫn tiếng Việt
Hàng tặng kèm khi mua sản phẩm khácNgười tiêu dùngXem như hàng lưu thông, có nhãn phụ như hàng bán
Hàng trưng bày hội chợKhách tham quan xem, có thể muaNếu bán tại chỗ hoặc sau hội chợ, phải có nhãn phụ
Quà biếu cá nhân nhận từ người thânNgười nhận dùngKhông đặt ra chuyện nhãn; chỉ trở thành vấn đề khi đem bán

Điểm chung của cột cuối là thông tin an toàn bằng tiếng Việt không bao giờ thừa với hàng sẽ được người khác dùng, kể cả khi pháp luật có thể không bắt buộc ở dạng nhãn đầy đủ.

Hàng mẫu: hai loại khác nhau

Mẫu để đánh giá trước khi nhập. Đây là hàng phục vụ quyết định mua bán giữa doanh nghiệp với nhau. Hàng nằm trong tay người làm nghề, không ra thị trường. Việc cần làm là ghi chép rõ ràng số lượng, mục đích và nơi lưu, để sau này không bị lẫn với hàng bán.

Mẫu dùng thử cho người tiêu dùng. Gói nhỏ, chai nhỏ phát cho khách là một hình thức tiếp thị. Người nhận dùng sản phẩm thật trên da, trong miệng, nên thông tin thành phần, cảnh báo, cách dùng phải đến được với họ bằng tiếng Việt.

Mẫu nhỏ quá không đủ chỗ dán. Gói mẫu vài mililit thường không còn chỗ trống. Có thể dán nhãn phụ lên túi đựng chung, kèm thẻ thông tin, miễn người nhận đọc được thông tin trước khi dùng. Hình thức cụ thể nên đối chiếu quy định cho hàng có kích thước nhỏ.

Mẫu không được bán. Hàng ghi "mẫu, không bán" mà được đem ra bán là sai cả về nhãn lẫn về nguồn gốc nhập khẩu. Lưu ý điều này khi nhà cung cấp gửi nhiều mẫu hơn mức cần đánh giá.

Quà biếu: khi nào trở thành hàng kinh doanh

Người thân ở nước ngoài gửi về vài hộp bánh, công ty đối tác gửi giỏ quà cuối năm, đó là quà biếu. Người nhận dùng thì không có gì phải bàn về nhãn. Vấn đề phát sinh khi quà biếu được đem ra bán: vài hộp bánh đăng lên mạng vì ăn không hết, giỏ quà được tách ra bán lẻ cho đồng nghiệp.

Khi đó món hàng không còn là quà, mà là hàng hoá bán ra, và các câu hỏi về nguồn gốc, nhãn phụ xuất hiện. Một vài lần bán lẻ tẻ ít khi được để ý, nhưng một shop thường xuyên đăng bán "quà biếu dư" thì thực chất đang kinh doanh hàng không có chứng từ nhập khẩu, không có nhãn phụ.

Ngoài ra còn có quy định riêng về quà biếu nhập khẩu khi làm thủ tục hải quan, như định mức và điều kiện. Những quy định đó thuộc lĩnh vực hải quan và thuế, bạn nên hỏi trực tiếp cơ quan hải quan thay vì dựa vào các mẹo truyền tai.

Hàng tặng kèm và hàng khuyến mại nhập khẩu

Hàng tặng kèm là chỗ nhiều cơ sở nghĩ rằng không bán thì không cần nhãn. Thực tế, khách nhận hàng tặng kèm như một phần giao dịch, nên nên chuẩn bị như hàng bán:

  • Hàng tặng kèm phải có nguồn gốc rõ ràng như hàng bán, không dùng hàng mẫu "không bán" làm quà tặng kèm.
  • Nhãn phụ tiếng Việt trên từng đơn vị tặng, không chỉ ghi trên phiếu quà.
  • Hạn dùng của hàng tặng kèm phải còn đủ để khách dùng; không biến hàng cận hạn thành quà tặng mà không nói rõ.
  • Thông tin về hàng tặng kèm trong chương trình khuyến mại phải đúng với thứ khách nhận được.
  • Chương trình khuyến mại còn chịu quy định riêng về khuyến mại; nhãn chỉ là một phần trong số đó.

Nếu một món tặng kèm gây dị ứng cho khách vì không có cảnh báo tiếng Việt, việc nó được tặng miễn phí không làm giảm trách nhiệm của người tặng.

Hàng trưng bày hội chợ, triển lãm

Hàng nhập về để trưng bày tại hội chợ có thể đi theo các thủ tục tạm nhập để trưng bày rồi tái xuất, và trong thời gian trưng bày chỉ để khách xem. Nếu sau hội chợ hàng được bán tại chỗ hoặc mang về cửa hàng bán, tình trạng đã thay đổi: hàng phải hoàn tất các thủ tục để được tiêu thụ trong nước theo quy định hải quan, và có nhãn phụ tiếng Việt trước khi bán.

Kinh nghiệm thực tế ở các gian hàng nhỏ là chuẩn bị nhãn phụ ngay từ đầu cho những mặt hàng có ý định bán, kể cả khi chưa chắc bán được bao nhiêu. Một xấp tem phụ in sẵn tốn ít chi phí, còn việc khách muốn mua mà không bán được vì hàng chưa có nhãn tiếng Việt thì mất cả cơ hội lẫn uy tín.

Với hàng mẫu phát cho khách tham quan tại hội chợ, áp dụng như mẫu dùng thử: có thông tin tiếng Việt, nhất là thực phẩm cho nếm thử và mỹ phẩm cho thử trên da.

Tự xếp loại một lô hàng trong năm bước

Khi nhận một lô hàng không phải để bán thường xuyên, đi qua năm câu hỏi sau và ghi câu trả lời vào hồ sơ lô:

  1. Hàng nhập về theo thủ tục nào, giấy tờ ghi mục đích gì: kinh doanh, mẫu, quà biếu, tạm nhập trưng bày.
  2. Hàng sẽ tới tay ai: người trong công ty, đối tác, hay người tiêu dùng.
  3. Có thu tiền, hoặc gắn với việc bán hàng khác không.
  4. Người nhận có cần thông tin trên nhãn để dùng an toàn không.
  5. Nếu mục đích thay đổi sau này, cần bổ sung thủ tục gì và nhãn gì trước khi chuyển sang bán.

Câu hỏi cuối là nơi rủi ro hay xuất hiện. Hàng nhập với mục đích này rồi bán với mục đích khác mà không làm thêm gì là cách nhanh nhất để một lô hàng nhỏ thành rắc rối lớn.

Năm câu trả lời viết ra giấy cũng giúp nhân viên mới hiểu vì sao kệ hàng mẫu và kệ hàng bán phải tách riêng, thay vì chỉ nghe dặn "đừng bán hàng mẫu".

Giữ hàng mẫu, quà tặng tách khỏi hàng bán trong kho

Phần lớn sai sót với hàng mẫu và quà tặng không đến từ cố ý, mà từ việc hàng nằm lẫn trong kho rồi bị nhặt nhầm vào đơn. Vài thói quen đơn giản giúp tránh chuyện này:

  • Kệ riêng cho hàng mẫu, quà tặng, có vách ngăn hoặc thùng có nắp, không xếp chung kệ với hàng bán.
  • Dán dấu nhận biết bằng màu riêng lên từng đơn vị hàng mẫu ngay khi nhận, ví dụ chấm tròn màu đỏ trên nắp.
  • Sổ ghi nhận và xuất hàng mẫu riêng: ai nhận, ngày nào, dùng vào việc gì.
  • Hàng mẫu đã đánh giá xong thì xử lý theo thoả thuận với nhà cung cấp: trả lại, huỷ hoặc dùng nội bộ, ghi vào sổ.
  • Phần mềm bán hàng, nếu có, không tạo mã bán cho hàng mẫu để không thể vô tình xuất bán.

Với cơ sở nhỏ chỉ có một kho, chỉ riêng việc đặt hàng mẫu trong một thùng có nắp ghi rõ bằng tay đã giảm được phần lớn nhầm lẫn. Điều quan trọng là quy ước được mọi người trong cơ sở biết và làm giống nhau.

Câu hỏi thường gặp

Hàng mẫu nhập về để đánh giá có cần dán nhãn phụ không?

Hàng mẫu chỉ dùng để đánh giá nội bộ, không đưa ra lưu thông, thường không đặt ra yêu cầu nhãn phụ như hàng bán. Nhưng bạn nên đối chiếu điều khoản phạm vi của nghị định và lưu giấy tờ chứng minh mục đích mẫu.

Phát mẫu thử nước hoa nhập khẩu cho khách có cần thông tin tiếng Việt không?

Người nhận dùng sản phẩm trên da, vì vậy nên có thông tin tiếng Việt về thành phần, cách dùng và cảnh báo. Mẫu nhỏ không đủ chỗ có thể kèm thẻ thông tin hoặc dán trên túi đựng, miễn người nhận đọc được trước khi dùng.

Quà biếu từ nước ngoài ăn không hết đem bán có sao không?

Khi đem bán, quà biếu trở thành hàng hoá kinh doanh và phát sinh câu hỏi về nguồn gốc nhập khẩu và nhãn tiếng Việt. Bán thường xuyên theo cách này thực chất là kinh doanh hàng không có chứng từ, nên tránh.

Hàng tặng kèm có được dùng hàng gần hết hạn không?

Tặng hàng gần hết hạn không bị cấm tuyệt đối, nhưng phải nói rõ với khách và hàng vẫn phải còn hạn tại thời điểm giao. Không nên để khách nhận món quà mà khi mở ra đã quá hạn, vì trách nhiệm vẫn thuộc người tặng.

Gian hàng hội chợ có cần dán nhãn phụ lên hàng chỉ để trưng bày không?

Hàng chỉ để trưng bày và không bán thì tình huống khác hàng bán. Nhưng nếu có khả năng bán tại chỗ hoặc sau hội chợ, nên chuẩn bị nhãn phụ ngay từ đầu, đồng thời làm đủ thủ tục để hàng được tiêu thụ trong nước.

Ai quyết định một tình huống cụ thể có được miễn ghi nhãn hay không?

Căn cứ là văn bản pháp luật, cụ thể là điều khoản phạm vi điều chỉnh của Nghị định 43/2017/NĐ-CP đã sửa đổi và quy định chuyên ngành. Khi phân vân, hỏi cơ quan quản lý nhà nước tại địa phương và lưu lại câu trả lời.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138